دوشنبه, 17 ارديبهشت 1397 ساعت 06:06

نقش ورزش در خانواده و جامعه

نوشته شده توسط
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
نقش ورزش در خانواده و جامعه نقش ورزش در خانواده و جامعه نقش ورزش در خانواده و جامعه

در ادامه میخوانیم: ورزش و نقش آن در خنواده و جامعه و اهمیت آن در فعاليت بدني، آمادگي جسماني، تندرستي و طول عمر

ورزش به عبارتی فعالیتی نهادینه بوده که مستلزم کاربرد نیروی جسمانی شدید با استفاده از مهارت های جسمانی پیچیده بوسیله شرکت کنندگانی که توسط عوامل درونی و بیرونی تحریک میشوند. این تعریف با فعالیت های ورزشی سازمان یافته ارتباط پیدا میکند. از نظر سازمان بهداشت جهانی؛ تندرستی صرفاً نداشتن بیماری و ضعف نیست، بلکه منظور از آن سلامتی کامل جسمی، ذهنی، اجتماعی و روحی بوده و در حقیقت دو هدف عمده تندرستی، به تأخیر انداختن مرگ و بیماری است. ورزش بر قوای جسمی و قوای روانی اثر گذار است.

اهمیت ورزش

امروزه ورزش یکی از اموری است که به عناوین مختلف در جهان مطرح شده و گروه زیادی به اشکال گوناگون با آن سرو کار دارند. برخی از مردم، ورزشکار حرفه ای اند و گروهی ورزشکار آماتور . گروهی طرفدار و علاقه مند به ورزش و دیدن برنامه ها، مسابقات و نمایش های ورزشی بوده، وعده ای نیز از راه ورزش امور زندگی خویش را میگذرانند.
وزارتخانه ها و ادارات ورزشی فراوانی تاسیس شده و مخارج زیادی صرف ورزش، ساخت استادیوم ها، مجتمع ها و باشگاه های ورزش و نیز تهیه وسائل و لباس های ورزش و یا تماشای مسابقات ورزش میشود. بخش های قابل توجهی از برنامه های تلویزیون، رادیو، مجلات و سایر رسانه های گروهی، به ورزش و اخبار ورزش اختصاص دارد و خلاصه ورزش یکی از اموری است که در جهان به صورت جدّی مطرح بوده و از جهات مختلف دارای اهمیت میباشد.


فعاليت بدني، آمادگي جسماني، تندرستي و طول عمر

نقش و اهميت فعاليت‌هاي بدني ديرزماني است كه در ميان افراد كم تحرك شناخته شده است. اين مسئله باعث شد تا افراد جامعه تمايل پيدا كنند نسبت به تأثيرات مختلف فعاليت‌ هاي بدني حساس شوند و تلاش نمايند تا دانش و اطلاعات خود را توسعه بخشند. در اين مورد، رابطة بين ورزش، آمادگي جسماني و بهداشت (تندرستي) با تضادهاي آن در شكل زير به خوبي ترسيم شده است.
طول عمر زياد = تندرست = ورزيده = فعال
طول عمر كوتاه = بيمار = غير ورزيده = بيتحرک
بدون ترديد آرزوي هر فردي بهبود كيفيت و طول عمر زندگي‌ اش ميباشد. با اين همه، نكاتي كه باعث پيشبرد موضوع مورد بحث ما ميشود همچنان ناشناخته باقي مانده است. حتي تعاريف ابتدايي مربوط به ورزش (تمرين)، آمادگي جسماني و تندرستي نيز همواره مورد بحث و مجادله است.
بعضي، فعاليت بدني يا تمرين را تحرك بدن همراه با انقباض عضلاني و مصرف انرژي تعريف ميكنند. بنابراين از آمادگي جسماني نيز به عنوان يك سري از شاخص‌ هاي تعيين ‌كنندة ظرفيت در اجراي فعاليت‌ هاي بدني نام ميبرند. تندرستي هم بود يا نبود بيماري نيست، بلكه تندرستي شاخصي است كه تمامي مراحل مختلف حيات جسماني از آغاز تا پايان زندگي را در بر ميگيرد.
ورزش، علمی است که در آن به مسائل علمی و تخصصی ورزش پرداخته میشود و هدف از این علم آن است که علاقه مندان به ورزش از این طریق پی به کلیه مسائل مربوط به علوم ورزش برده و آن را بکار بندند تا کمتر دچار آُسیب شده و همچنین از طریق علم ورزش مهارت خود را در هر رشته ورزش افزایش دهند.

تأثیر ورزش در اجتماعی شدن

اغلب مطالعات اجتماعی شدن در ورزش، حول دو مسأله متمرکز بوده است: اجتماعی شدن در ورزش و اجتماعی شدن از طریق ورزش. در اولی فرد در نقش ورزش مانند «ورزشکار» اجتماعی میشود و در دومی به یادگیری نگرش ها، ارزش ها، مهارت ها و گرایش هایی کلی؛ مانند جوانمردی، انضباط و ... اشاره دارد. اجتماعی شدن از طریق ورزش عبارت است از تأثیر ورزش بر باورها، نگرش ها و … .

تأثیر ورزش در شخصیت

شخصیت اجتماعی بیان کننده رشد صحیح و طبیعی روانی افراد است. لذا افراد ورزشکار را از فردگرایی و خود محوری خارج کرده و رشد روحیات طبیعی را در فرد بهبود میبخشد که در نتیجۀ شکوفا شدن این استعداد، فرد با سایر افراد اجتماع آسانتر ارتباط برقرار کرده و در کنار آنها زندگی مینماید. دیدگاهی اعتقاد دارد که ورزش به عنوان واسطه و عامل ارتباط بین فرد با خودش یا دیگران است. این شناخت چند جنبه ای میتواند در سازگاری های اجتماعی و شخصیت دخیل باشد. تغییرات ناشی از ورزش در شخصیت، به تدریج و به آهستگی و پس از سال ها روی میدهد.

تأثیر ورزش در اخلاق و رعایت حقوق دیگران

شرکت در برنامه های ورزش شرایطی را بوجود میاورد تا شخصیت و ماهیت افراد بروز نماید، لذا رفتار و اعمال ناشایسته جایگزین خصایص انسانی و رعایت قوانین میگردد. بدین گونه هر فردی میتواند از احترام لازم در بین دسته و جامعه خود برخوردار گردد. این ارتباط مطلوب به مرور شکل گرفته و به صورت اخلاق در آمده و به قلمروهای خارج نیز انتقال مییابد.

تأثیر ورزش در کاهش افسردگی

به عقیدۀ محققین، ورزش باعث شادی و نشاط و بالا بردن اعتماد به نفس میگردد، زیرا افراد افسرده یا اعتماد به نفس ندارند یا میزان آن در آنان بسیار پایین است. ورزش احساس رضایت باطنی شخص را بالا برده و فرد حس میکند که به موقعیت هایی دست یافته است. ورزش در درمان بسیاری از بیماری ها از جمله افسردگی تأثیر به سزایی دارد. ۳۰ دقیقه ورزش در روز میتواند آثار افسردگی را به اندازه برخی روش های روانی- درمانی و داروهای ضد افسردگی کاهش دهد.
به گزارش پایگاه اینترنتی مرکز پزشکی دانشگاه تگزاس، بررسی روان پزشکان نشان میدهد روزانه ۳۰ تا ۳۵ دقیقه ورزش میتواند آثار و عوارض افسردگی را تا نصف کاهش دهد و این کار برابر با تأثیر روش های درمانی متداول و مصرف برخی داروهای افسردگی میباشد. فواید ورزش در بهبود افسردگی به طور فهرست وار: احساس کاهش قابل ملاحظه غم و اندوه - افزایش اعتماد به نفس - ایجاد احساس موفقیت - افزایش خلاقیت های فردی

تأثیر ورزش در کاهش اضطراب

دانشمندان معتقدند سلامت جسمی فرد با عوامل روانی و محیط اجتماعی وی در ارتباط است. استرس هنگامی رخ میدهد که فرد احساس کند بین قابلیت های فردی خود و آنچه در یک موقعیت خاص لازم است توازن وجود ندارد، در عین حال پیامد عمل نیز مبهم باشد. هنگام بروز نگرانی و اضطراب هر قدر کار و فعالیت سرگرم کننده بیشتر باشد موثرتر خواهد بود. ورزش کردن باعث خواهد شد فرد در مواجه با شرایط اضطراب زا خونسردی و آرامش بیشتری داشته باشد. ورزش تأثیرات فیزیولوژیکی بر بدن دارد که این تأثیرات فیزیولوژیک فراهم کننده آرامش در افراد میباشند. استرس یکی از عمومی ترین مشکلاتی است که افراد با آن روبرو هستند و از آنجائیکه امروزه مسأله سالم زیستن و رابطه آن با فعالیت های بدنی اهمیتی اساسی یافته است، تمرین و ورزش یکی از ساده ترین ابزارهایی است که استرس را کنترل میکند.
ورزش مداوم بدنی در صورتی که به درستی انجام شود و با بیماری شخص در تضاد نباشد در نگهداری سلامت جسم و روان و بهزیستی فرد و پیشگیری بسیاری از بیماری ها، یکی از مهم ترین عوامل به شمار میرود. فعالیت بدنی، استرس عاطفی را به طور موثر کاهش میدهد و بسیاری از پیامدهای ناخوشایند آن را خنثی میکند. مطمئناً به دلیل فعل و انفعالاتی که در بدن صورت میگیرد به ما کمک میکند که از عهده فشار روحی برآییم و از تبدیل آن به یک مسأله مزمن جلوگیری کنیم.

نقش ورزش در پر کردن اوقات فراغت

فراغت شامل فعالیت هایی جدا از اجبارهای شغلی، خانوادگی و اجتماعی است که در آن فرد فقط به میل خود عمل میکند. در نتیجه فراغت، کار یا بیکاری نیست، بلکه یک تجربه با ارزش زندگی است و به قول ارسطو، فراغت جدی ترین مشغله انسان است.
یکی از روش هایی که میتوان اوقات فراغت افراد جامعه را زیر پوشش قرار داد و بسیاری از ضعف ها و کمبود های جسمانی و روانی را رفع و درمان کرد، ورزش و تفریحات سالم است. استفاده از بازی در اوقات فراغت فرصتی برای پیشرفت فرد فراهم مینماید. از دیدگاه جامعه شناسی، گذران اوقات فراغت با ورزش از غیر پویا شدن و به انحراف رفتن توانایی های افراد جامعه به ویژه جوانان جلوگیری میکند و در مقابل، قابلیت تولید و بهره وری آنها در قالب های مختلف اجتماعی و اقتصادی را هر چه بیشتر تقویت مینماید.

به طور کلی ورزش در تمام دوران زندگی انسان ها حائز اهمیت است ولی چون مبنای تربیت جسم و روح در سنین جوانی گذاشته میشود باید اهمیت بیشتری در این دوران برای ورزش قائل بود. بسیاری از آثار نامطلوب محیط اجتماعی، اقتصادی وضعیت خانوادگی و نظایر آن با استفاده از ورزش میتواند کاهش یابد یا حتی به طور کلی از میان برود.

تأثیر ورزش بر فرهنگ

فرهنگ را میتوان به عنوان مجموع ویژگی های رفتاری و عقیدتی اکتسابی اعضای یک جامعه خاص تعریف کرد، واژه تعیین کننده در این تعریف همان واژه اکتسابی است. ورزش بخش مهمیاز فرهنگ ملل در جهان معاصر است. بحث های محافل گوناگون، سرفصل روزنامه ها، برنامه های رادیوئی و تلویزیونی جایگاه آن را روشن ساخته است. اعلام موفقیت در مسابقات ملی و بین المللی میلیون ها نفر را شاد و شکست در برنامه ها مردم را غمگین و خشمگین میسازد. ورزش، تمرین تفکر واقع گرایانه و پرهیز از تفکر ذهن گرایانه است.
ابعاد غیر مادی فرهنگ نظیر اعتقادات، آداب و رسوم و ارزش و نیز ابعاد مادی فرهنگ نظیر معماری و تکنولوژی، تحت تأثیر ورزش وارد سیر تکاملی میشوند. یکی از جلوه های غیر مادی فرهنگ، جایگاه زن در جامعه است. در جهان ورزش تجلی آزادی زن از قیومیت مرد مشاهده میشود. پس از تربیت ورزشی زن به عنوان یک انسان شجاع و سرسخت به جامعه باز میگردد.

تأثیر ورزش بر حافظه

مدتهاست که فواید ورزش برای قلب و عروق شناخته شده است. اما امروزه مشخص شده است که ورزش برای کل بدن حتی مغز سودمند است. ورزش جریان خون را در کل بدن افزایش میدهد و بالطبع جریان خون در مغز نیز افزایش مییابد. به نظر میرسد افزایش جریان خون در مغز فرایند از دست رفتن بافت سلولی مغز را که در حدود ۴۰ سالگی شروع میشود کند نماید. محققان هنوز مطمئن نیستند که میزان مورد نیاز ورزش برای بهتر شدن حافظه چقدر است، اما چیزی که میدانیم این است که حتی مقدار بسیار کم ورزش و فعالیت فیزیکی میتواند به بهتر شدن حافظه شما کمک کند و این تأثیر وقتی بیشتر میشود که بطور مرتب و حداقل سه بار در هفته ورزش کنید.
تحقیقات نشان داد، سالمندانی که یک برنامه تمرینی شامل راه رفتن سریع بر روی نوار گردان را سه بار در هفته و به مدت یک ساعت، در طول چهار ماه انجام دادند حافظه و زمان واکنش آنها، بهبود یافته بود. تحقیقات بیشتر نشان داد که آهسته دویدن، راهپیمایی، دوچرخه سواری و حرکات موزون نیز مانند راه رفتن سریع موجب بهبود حافظه و زمان واکنش در سالمندان میشود. پژوهشگران همچنین دریافتند سالمندانی که در یک برنامه تمرینی قدرتی و انعطافی به مدت یک ساعت، ۳ بار در هفته و در طول ۴ ماه شرکت کردند عملکردشان در اجرای آزمون های حافظه بهبود یافت. اگر چه این گونه بهبود حافظه بیشتر در سالمندانی که تمرینات هوازی انجام دادند رخ داد اما تحقیقات بیشتر نشان داده است که هیچ تمرین ورزشی نسبت به تمرین های ورزشی دیگر از لحاظ تأثیر بر حافظه برتری ندارد. به عبارت دیگر بین ورزش های مختلف از حیث تأثیر بر حافظه تفاوت معنی داری مشاهده نمیشود. در نتیجه تمرینات ورزشی مداوم، میزان جریان خون در مغز افزایش مییابد، افزایش جریان خون موجب اکسیژن رسانی و تغذیه بهتر نرون های مغز شده و از تنگ شدن عروق مغز جلوگیری میکند. این تأثیرات خود موجب پیشگیری از فراموشی و زوال توانمندی های ذهنی در سالمندی میشود. تمرینات ورزشی همچنین موجب آزاد سازی نوعی فاکتور رشد میشود که میتواند نرون ها را در مقابل آسیب و صدمه مقاوم نموده و از بروز بیماریهای آلزایمر و پارکینسون تا حدودی جلوگیری کند.

تأثیر ورزش در زندگی اجتماعی

بشر طبیعتا موجودی اجتماعی است که میخواهد با دیگران رابطه برقرار کند و دیگران هم به طور متقابل با او ارتباط داشته باشند. این غریزه اجتماعی را میتوانند از طریق ورزش بر آورده ساخت. با ورزش در زمینه نیل به ارزش های اجتماعی دیگری همچون کار گروهی، وفاداری و روحیه ورزشکاری میتوان توفیق یافت. محیط صمیمانه و مطلوب ورزشی اغلب فرصتی مناسب برای ایجاد روابط انسانی و شکل گیری روحیات است و محیط ورزشی مناسب باعث میشود زنان و دختران که کم رو هستند به این گروه های ورزشی روی آورند تا بتوانند از این طریق با افراد ارتباط برقرار کرده و همچنین در زندگی روزانه خویش با افراد مختلف سازگاری بهتری حاصل نمایند.

تأثیر ورزش در خانواده

سلامت هر یک از اعضای خانواده به ویژه زن، مستقیما بر تصویر کلی سلامت خانواده تاثیر میگذارد. نگرش کلی زن نسبت به جسم و عملکرد فیزیکی بدنش در نگرش های کلی او تاثیر مستقیم دارد، زیرا سلامت جسم و روان او، روابط اجتماعی وی با دیگران را شکل میدهد. امنیت عاطفی او بر امنیت کل خانواده میافزاید و بهترین نشانه رشد و پختگی عاطفی او بر هوش و توانایی سازگاری با موفقیت های جدید، هنگام مواجهه با فشارها و ناراحتی ها با حداقل آسیب پذیری فردی و گروهی است.
تامین بهداشت جسم و روان برای زنانی که در مراحل مختلف زندگی مراحلی چون بارداری، زایمان و از همه مهمتر پرورش و تربیت فرزندان را پشت سر میگذارند از اهمیتی والا برخوردار است. شخصیت کودک با نگرش های مادر در دوران بارداری آغاز و از آن پس در آغوش و در کنار او از نظر جسمانی، روانی، اخلاقی، اجتماعی و معنوی رشد و تکامل میابد.
بدون شک مادر سالم و با نشاط بهتر از انجام این مسوولیت بر میاید و خود نیز الگوی عملی و طبیعی سالمتری برای فرزندان خویش خواهد بود. زنان با ورزش کردن میتوانند خصوصیات رفتاری، اخلاقی و شخصیتی مطلوب برای یک زندگی سالم و شاداب را کسب کنند.

اثرات ورزش بر بانوان

یکی از مزایای عمده تمرینات ورزشی برای زنان بهبود کارآیی عملکرد سیستم ارگانیک بدن است. شخصی که از لحاظ بدنی تربیت یافته است در مقایسه با فردی که فعالیت ها و تمرینات ورزشی نداشته، روزانه انرژی کمتری مصرف میکند و فشار کمتری بر بدن خویش وارد میسازد. اثر کلی دیگر تمرینات منظم کمک به رشد و تکامل اجزای مختلف بدن است. تمرینات منظم برای زنان سبب بهبود تنفس، سیستم هاضمه، سیستم تخلیه بدن و بهبود عملکرد عضلات و قوی تر شدن آنها میشود.
ورزش به زنان و دختران اجازه میدهد تا خود را از عواطف انباشته شده در درون رها سازند، و ورزش همچنین افزایش قدرت تحمل مشکلات در زندگی و بهتر روبرو شدن را به آنها میدهد.

خواندن 141 دفعه آخرین ویرایش در دوشنبه, 17 ارديبهشت 1397 ساعت 06:26

آخرین‌ها از کارشناس گروه تحریریه

محتوای بیشتر در این بخش: « ورزش هوازی ورزش شنا »

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.